whatsapp icon

Böbrek Taşı ile İlgili Merak Edilenler

Taş Neden Oluşur?

Sağ ve sol yanda birer adet bulunan böbreklerimiz 24 saat boyunca idrarımızı süzerek vücuttan atılacak bir çok maddeyi suyla karıştırıp idrarı olusturur. İdrardaki kristallerin böbrek içindeki boşluklara çökmesiyle taş oluşumunun gerçekleştiği düşünülmektedir.

Belirtileri nelerdir?

  • Hafif veya şiddetli ağrı
  • Sık idrara cıkma
  • İdrar yaparken yanma
  • Kanama

Taş düşürme ağrısı nedir?

Ani başlayan, yanlara, sırta, göbek çevresine veya kasıklara kadar vurabilen; sıklıkla bulantı ve kusmanın eşlik ettiği acil servise başvurmayı gerektirecek düzeyde olabilen korkutucu bir ağrıdır. Böbrekteki taşın yerinden ayrılıp 25 cm uzunluğundaki kanala girmesiyle başlar. Kanal böbrekten mesaneye yani idrar torbasına doğru inerken giderek daralır. Taş kanalı tıkayınca idrar akımını engeller ve böbrekte şişme meydana gelir, gerilen kapsul nedeniyle dayanılmaz ağrılar ortaya çıkabilir. Tıkanıklığın açılmasıyla ağrı ve bulantı beraber geçerler. Uzun süre (aylarca) tıkalı kalan böbrek kalıcı şekilde bozulmaya başlar.

Kum dökme nedir?

Kristallerin yoğun olarak böbrekten atılması sırasında idrarda kanama, ağrı ve yanma ile ortaya çıkan geçici bir durumdur. Tekrar tekrar olur ve birkaç günde kendiliğinden geçer. Bol su içme ve ağrı kesici kulanmak yeterlidir. Filmlerde bir şey çıkmaz.

Böbrek taşı kimlerde daha çok görülür?

  • Erkeklerde kadınlara göre daha sık görülür.
  • Ailesinde böbrek taşı olanlarda yatkınlık artar.
  • Ülkemizde doğuya doğru taş sıklığı artmaktadır. Doğuda %33, batıda %14.
  • Sıcakta çalısanlarda, hareketsiz yasayanlarda, az su içenlerde, et ve süt ürünlerini fazla tüketenlerde, tuzlu beslenenlerde taş oluşma ihtimali artmaktadır.

Çeşme suyu içmekle arıtılmış su arasında fark var mı?

Hayır, arıtılmış, kalsiyumu azaltılmış yumuşak su içilmesi taş oluşumunu etkilemez. Önemli olan suyun fazla içilmesidir.

Taşı oluşturan maddeler nelerdir ?

Ülkemizde en sık görülen Kalsiyum okzalat bileşimi olan taşlardır. Kalsiyum en çok süt ürünlerinde, yeşil sebzelerde, susam ve badem gibi gıdalarda bulunur.

Taş oluşma ihtimalini nasıl azaltırız?

Ayrıntılı diyet programları genellikle uygulamak için çok karmaşık oluyor. Birkaç günden sonra kimse uygulamıyor. Temel olarak dikkat etmemiz gereken hususlar şunlardır:

  • Günde en az 2,5 litre su içmek
  • Hareketli bir hayat sürmek. Spor, kristalleri böbrek tabanına çökmeden idrarla döktürür
  • Tuzdan uzak durmak
  • Her gün taze sıkılmış limon suyu içmek

Taşları nasıl teşhis ederiz?

Taşların teşhisinde çeşitli görüntüleme yöntemleri kullanmaktayız. Ultrason, Röntgen veya Tomografi kullanılarak taşların boyutları, yeri, sayısı ve böbreklerin durumu değerlendirilir.

Tedavi seçenekleri nelerdir?

Üç ihtimal var. Ya hasta taşı kendisi düşürür, ya taş kırma işlemiyle taş küçültülüp düşmesi kolaylaştıtılır ya da ameliyatla alınır.

4 mm altındaki  taşların % 90 'ı kendiliğinden düşmektedir.

4-6  mm arasındakiler % 60 ihtimalle kendisi düşer.

Taş büyüdükçe böbrek kanalında takılma ihtimali artar ve müdahale gerektirir.

5-20 mm arası böbrek taşlarında ilk tedavi seçeneği olarak ameliyatsız taş kırma yani ESWL değerlendirilmelidir.

Taş kırma nasıl bir işlemdir?

Vücut dışında bir cihaz yardımıyla olusturulan şok dalgalarının böbrek taşına odaklanması ile küçük parçalara ayrılması saglanır. Böylece idrarla birlikte akıp gider. Anestezi uygulanmadan  20 dk süren senaslar şeklinde genellikle haftada bir kez taşa 1500-3000 atış yapılır. Taşın büyüklüğü ve sertlik derecesi arttıkça kırılma için gerekli seans sayısı artabilir. Taş kırma tedavisinin ortalama basarısı %90 üzerindedir. 10 taştan 9'u kırma ile tedavi edilebilir. Hastanemizde taş kırma cihazı bulunmaktadır. Kırma sonrası böbrek içinde veya kanalda kırılan taşların parçaları düşerken, ağrı, idrarda yanma, kanama olabilir. Taş kırılamazsa veya kırılan taş kanalda takılıp tıkanmaya yol açarsa kapalı operasyon gerekebilir.

Taş kırma böbreklere zarar verir mi?

30 yıllık arastırmaların sonucunda eswl'nin böbreğe zarar vermediği artık kesin kabul edilmiştir.

Taş tekrar eder mi?

İster hasta kendisi taşını düşürsün, ister taş kırdırma veya ameliyat tedavisi olsun, taş tekrarlamaya meyillidir. 5 yılda ortalama %50 hastada tekrarlar.

Taş ameliyatları nasıl yapılıyor?

Taşın yerine göre seçenekler degişmektedir. Böbrek, idrar kanalları veya mesanede (idrar torbası) olmasına göre karar verilir. Öncelikle açık veya kapalı (endoskopik) diye ikiye ayrılır. Artık ülkemizde açık taş operasyonu nerdeyse yapılmamaktadır. Teknolojinin ilerlemesiyle endoskopik - kapalı teknikler hızla gelişmekte ve yayılmaktadır. Mümkün oldugu kadar vücut bütünlüğüne zarar vermeden, minik kesilerden, kansız, düşük riskli ve yüksek başarı oranına sahip operasyonlar tercih edilmektedir.

Hangi taşlar ameliyat edilir?

Yeri neresi olursa olsun 2 cm'den büyük tüm taşlar. 2 cm'den küçük olup taş kırmayla tedavi edilemeyen durumlarda operasyon şarttır.

Kapalı ameliyatlar hangi teknikle yapılıyor?

Perkütan nefrolitotomi.. Son 15 yıldır böbrekteki taşlar ameliyathanede hasta yüzüstü yatarken sırt bölgesinden böbreğe 1 cm'lik bir delik açılarak yerleştirilen ince bir tüpten girilerek yapılıyor. Taş böbreğin içinde parçalanıp dışarı alınıyor. Hastanede kısa süre kalıyor ve ağrı az oluyor.

Fleksible, en yeni tekniktir. İdrar yaptığımız doğal delikten çok ince ve bükülebilen bir kamerayla girilip böbreğe kadar çıkılıp taşa ulaşılır. Hiç kesi yapılmaz.

Lazer enerjisi kullanılarak taş böbrek içinde toz haline getirilir ve idrarla akıp gider. Yüksek teknoloji nedeniyle maliyeti fazladır.

Taş için en iyi çözüm oluşumunu engellemektir. Karmaşık diyetler uygulanmaları zor olduğu için terkedilmiştir. Bol su için, sofra  tuzunu azaltın ve spor yapın. Yılda en az bir kez böbreklerinize baktırın. Taş oluşmuşsa büyümesini beklemeden tedavisini yaptırın. Uygun taşlarda ilk tedavi seçenegi her zaman taş kırmadır.

İnternet sitemizde çerez kullanılmaktadır. Çerezler hakkında detaylı bilgi için Gizlilik ve Çerez Politikası’nı inceleyiniz. Devam etmeniz halinde çerez kullanımına izin verdiğinizi kabul edeceğiz.